annemarie boorsma

NEDERLANDSE MUSEUMCOLLECTIES 1800-2023 DEEL I

Januari-april 2023

Een cursus kunstgeschiedenis van 12 lessen die gegeven wordt op drie locaties in Den Haag en Voorburg. Ook kan de cursus online gevolgd worden. De cursus gaat over schilderkunst, beeldhouwkunst, toegepaste kunst en museumarchitectuur.

De cursus is inmiddels begonnen. Instromen is mogelijk, de gemiste lessen kunt u online bekijken.

Het Kunstmuseum Den Haag bezit de grootste verzameling Mondriaans ter wereld. Het Kröller-Müller Museum Otterlo heeft na het van Gogh Museum in Amsterdam de grootste verzameling Van Goghs in huis en Museum Boijmans van Beuningen in Rotterdam heeft opvallend veel werk van Surrealisten en toegepaste kunst. Hoe komt dat? De rode draad in deze cursus kunstgeschiedenis van twaalf lessen is de ontstaansgeschiedenis van museumcollecties. Daarnaast worden talloze werken uit die verschillende collecties getoond en besproken. Aan bod komen museumarchitectuur, schilderkunst, beeldhouwkunst en toegepaste kunst.

Voor het Kunstmuseum Den Haag begon het allemaal in 1851 toen de Vereeniging ter beoefening van de geschiedenis van de stad ’s-Gravenhage werd opgericht en in 1866 met de oprichting van de Vereeniging tot oprichting van een Museum voor Moderne Kunst te ’s-Gravenhage. Deze vereniging verzamelde kunst van ‘hedendaagse kunstenaars’. Dat waren toen veel Haagse Scholers zoals Jozef Israëls, Anton Mauve, Johan Hendrik Weissenbruch en Johannes Bosboom. De collectie is onder meer gehuisvest geweest in de St. Sebastiaansdoelen, het huidige Historisch Museum. In 1935 kwam er een nieuw gebouw: een echte kunsttempel ontworpen door H.P. Berlage. Naast de ‘Haagse School’ behoren werken van impressionisten, expressionisten, symbolisten en Stijl kunstenaars tot de vaste collectie.

De geschiedenis van Museum Boijmans van Beuningen te Rotterdam gaat terug tot 1841, toen Frans Jacob Otto Boijmans zijn kunstcollectie schonk aan de stad Rotterdam. Deze werd eerder ondergebracht in het Schielandhuis. In 1935 werd het huidige Museum Boijmans van Beuningen geopend. Het gebouw wordt nu verbouwd maar de collectie is te bewonderen in het naastgelegen Depot Boymans. Van de Surrealistische kunstenaars worden o.a. Salvador Dali, Max Ernst, Man Ray en René Margritte besproken.

Het Kröller-Müller Museum in Otterlo is genoemd naar Helene Kröller-Müller. Een bijzondere vrouw die ‘moderne’ kunst verzamelde met behulp van kunstpedagoog H.P. Bremmer. In 1938 werd haar museum geopend. De beeldentuin is in de loop der jaren uitgegroeid tot één van de grootste van Europa.

Ook de geschiedenis en de collectie van het Singer Museum te Laren komen aan bod. De kern van de collectie is de verzameling van het echtpaar William en Anna Singer. Zij kochten werken van o.a. kunstenaars die we rekenen tot de school van Barbizon en werk van Gooise kunstenaars. Later is ook veel aangekocht van de Haagse School, Neoimpressionisten, Pointilisten, Kubisten en Geometrisch Abstracten.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                          

Het Drents Museum in Assen heeft een bijzondere collectie Nederlandse kunst-en kunstnijverheid ontstaan tussen 1885 en1935 van Art Nouveau kunstenaars als Chris Lebeau, Jan Eissenloeffel en Jan Toorop. Daarnaast valt er veel hedendaagse figuratieve kunst te bewonderen van o.a. Henk Helmantel, Matthijs Röling, Sam Drukker en Barend Blankert. 

Het Van Abbemuseum in Eindhoven bezit een uitgebreide collectie werken van El Lissitzky, maar ook van Pablo Picasso, Wassily Kandinsky en Marc Chagall, maar ook naoorlogse beroemdheden als Joseph Beuys en Thomas Schütte zijn ruim vertegenwoordigd.

Naast bovengenoemde collecties komen de geschiedenis en de collecties aan bod van het Katwijks Museum in Katwijk, De Fundatie in Zwolle, Museum Kranenburgh in Bergen, de Mesdagcollectie en Panorama Mesdag in Den Haag.

De laatste les (op 11, 13, en 14 april 2023) is een lezing over de beeldhouwer Henry Moore, n.a.v. de expositie in museum Beelden aan Zee in Scheveningen.

De cursus wordt ook online gegeven.

(Online) cursisten ontvangen een link die verwijst naar een speciale cursistenpagina. Op deze pagina verschijnt elke week de online les. De eerste les kunt u verwachten op zondag 22 januari 2023. Op deze cursistenpagina worden ook boekenlijsten geplaatst, namenlijsten en interessante kunstfilmpjes.

Kosten: voor de live-en onlinecursus betaalt u € 155,00, voor alleen de onlinecursus betaalt u €110,00

De cursussen van twaalf lessen worden gegeven:

Op dinsdagochtend in wijkcentrum DE GROENE LOPER, van Royenstraat 2 te Voorburg (achter basisschool de Driemaster) van 10.00 tot 11.30 uur.

Eerste les op dinsdag 17 januari 2023

Op donderdagochtend in het THEATER LUDENS, Burgemeester Feithplein 95 Voorburg. Van 9.30 tot 11.00 uur.

Eerste les op donderdag 19 januari 2023

Op vrijdagochtend in MUSEUM SOPHIAHOF, Sophialaan 10, Den Haag, van 10.00 tot 11.30 uur.

Eerste les op vrijdag 20 januari 2023

In de voorjaarsvakantie, week 9 tussen 26 februari en 4 maart, zijn er geen lessen.

Voor aanmelding en meer informatie, 070-3822130 of   abcurskunst@hotmail.com

In het najaar van 2023 starten cursussen van twaalf lessen met als titel: Nederlandse museumcollecties deel II. Besproken worden de collecties van o.a. het Rijksmuseum Amsterdam, Centraal Museum in Utrecht, Stedelijk Museum in Amsterdam, Stedelijk Museum Schiedam, Museum De Lakenhal Leiden, Dordrechts Museum in Dordrecht, Cobra Museum in Amstelveen, Museum Voorlinden in Wassenaar, Museum Beelden aan Zee in Scheveningen, Groninger Museum in Groningen, Museum More in Gorssel, Chabotmuseum in Rotterdam, Rijksmuseum Twenthe Enschede, Museum Tromp’s Huys Vlieland en het Museum Tak van Poortvliet Domburg.